Drama Modern kelas 9 Semester Genap

1. Teks Drama Modern

          Drama yaiku crita panguripan sing dipindhah lan diwujudake ana ing panggung, kanthi kreativitase panulis teks/ naskah, disengkuyung karo paraga-paraga liyane, rupa pacelathon/ dhialog, lan tingkah laku.

          Ing saben pamentasan drama perangan kang paling penting lan luwih dhisik kudu ana, yaiku teks drama lan piye carane nulis teks drama. Teks drama modern menawa ditintingi bisa kaperang dadi loro, yaiku (1) blegere teks dumadi saka struktur teks, unsur basa, lan nilai moral/ budi pekerti, relevansi nilai budi pekerti, lan (2) carane nulis teks drama prasaja (sederhana).

          Teks drama bisa diarani drama wutuh yen dipentasake, mula ing wulangan iki uga bakal kaandharake sapa bae sing nyengkuyung pementasan drama lan piye carane main drama.

1. Bleger/ wujud teks drama bisa dideleng saka perangan wewangunan utawa struktur sing bisa mangun wacan lan perangan basa kano dumadi saka panganggone tembung, lan ukara. a. Struktur teks drama/naskah drama dumadi saka dhialog, tema, tokoh, plot. 1) Dhialog : pacelathon kang kudu diucapake para paraga, anggone ngucapake kanthi penghayatan slaras karo tokoh sing diperanake.

2) Tema : inti crita sing digunakake nemtokake lakune crita lan tujuane.

3) Tokoh : paraga sing dadi lakon ing drama, lakune slaras karo karakter/watak sing ana ing crita drama. Kanggo nguripake tokoh ing lakon drama lumrahe wis ginambarake kanthi lengkap, watak, kapribadene lan ciri - ciri fisike.

4) Plot : alur utawa rerangken sing ngrakit crita ing teks/naskah drama, nanging uga ing saben adegan, ditemokake plot. Plot dumadi saka:

 a) Eksposisi : perangan paparan sing nepungake tokoh, menehi katrangan ngenani papan panggonan, wektu lan swasana/situasi, uga paparan ngenani rengrengan crita sing arep dipentasake. Lumrahe rupa sinopsis crita, sing ngandharake paparan mau arane narator.

b) Komplikasi : konflik/masalah awal sing ndadekake crita wiwit lumaku, ana tantangan lan gayeng ing saben-saben adegan.

c) Klimak : konflik-konflik ing adegan-adegan muleg dadi konflik puncak utawa klimak.

d) Anti klimak: klimak ing saben adegan nyawiji lan wiwit nemokake dalan kanggo ngudhari reruwet

e) Ending/resolusi : kawusanane crita.

b. Unsur basa:

Unsur basa sing diandharake lan ditintingi diwatesi ana ing wujud rakitane teks, yaiku teks dhialog lan gancaran. Teks dhialog minangka teks sing bakal dilisanake para paraga, salaras karo panulisane ukara langsung/ lisan lan salaras uga karo trap-trapane basa. Teks gancaran bisa manggon ing awal arane prolog, ing akhir diarani epilog sing diwacakake dening narator/ dhalang, uga bisa wujud andharan sing ana sesambungane karo panggung lan apa bae sing sing kudu diparagakake paraga.

c. Relevansi nilai budi pekerti kang nggathukake, nyambungake, lan nyocogake nilai budi pekerti karo panguripan ing jaman saiki.

2. Nulis teks drama

Lakone teks drama sumbere saka lelakon ing kasunyatan uripe manungsa, nanging bisa saka lelakon sing wis rupa crita (cerkak, novel) utawa saka liya-liyane. Ing ngisor iki carane nulis teks drama prasaja:

a. Milih tema sing bisa dadi inspirasi, tema sing dipilih sing dianggep paling dramatik/ ana konflik (pertentangan).

b. Saka tema, nemtokake plot.

c. Nemtokake tokoh lan penokohan (sifat, watak, perilaku, ciri fisik, Isp.).

d. Nulis crita jangkep.

3. Main Drama

Dhasar-dhasar main drama.

Paraga/pemeran bisa maragakake lan nguripake tokoh sing ana ing teks drama kudu paham lan nguwasani dhasar-dhasare main drama. Dhasar-dhasar main drama sing paling penting kudu dikuwasani, yaiku:

a.       Interpretasi : paraga/pemeran kudu bisa nginterprestasekake teks/ naskah drama salaras karo tokoh sing diparagakake.

b.      Ekspresi : sesambungan karo owah-owahan praen/wajah sing bisa nggambarake lan nguripake tokoh ing drama.

c.       Olah tubuh : obahing awak wiwit saka pucuk rambut ngantos pucuk sikil sing bisa nuwuhake greget lan nguripake tokoh ing drama.

d.      Olah swara : kajelasan, katepatan vokal, artikulasi, dan intonasi.

Sawise nyemak pethikan teks drama ing dhuwur, menawa ditintingi manut bleger/ strukture wujude kaya mangkene:

a. Dhialog, yaiku teks sing isine omong-omongane Badri, Sudra, Mban Surantani, lan Abah Mehong.

b. Tema, saka pethikan teks drama ing dhuwur bisa didudut manawa temane masalah sosial.

c. Tokoh, tokoh ing pethikan teks drama ing dhuwur Badri, Sudra, Mbah Surantani, lan Abah Mehong.

d. Plot

1) Eksposisi utawa tetepungan, dikenalake lumantar: Prolog lan adegan 1, tokoh : Badri, Sudra, latar waktu (dina iki), panggonan lan kahanan (prapatan pasar Manukan, panas).

Adegan 2 : tokoh Mbah Surantani, Abah Mehong, latar waktu (awan), panggonan lan kahanan ( emper toko, panas)

2) Komplikasi, ing kono titikane wiwit ana prakara, prakara koran durung payu, karakit jangkep ana ana ing dhialog nomer 6, luwe, setor asile koran, dhialog nomer 7 nganti 12. Nulungi Mbah Surantani, diseneni Abah Mehong, dhialog 17 nganti 43. Lan ing adegan-adegan sateruse.

3) Klimaks, prakara dadi tambah ngambra-wara lan mucuk nyedhak marang kahanan kang kebak reruwet. Badri lan Sudra sawise nulungi Mbah Surantani, minangka piwalese Badri karo Sudra arep disekolahake.

4) Anti klimak, klimak wis wiwit nemokake dalan kanggo ngudhari reruwet Badri lan Sudra ijin wong tuwane dhewe-dhewe. Badri diijini melu Mbah Surantani, Sudra ora diijini wong tuwane.

5) Ending/resolusi, kawusanane klimaks wudhar, Badri bisa nerusake sekolah, nanging Sudra ora sida nerusake sekolah.

Pepeling

Stuktur Teks Drama

Eksposisi, pengenalan utawa tetepungan,  tetepungan karo tokoh/paraga, latar/setting, prakara/prastawa, sing ana sajerone teks, drama.

Kompikasi, tegese wis ana perkara sing bakal dadi underan/pokok lan ndadekake aluring crita.

Klimak, prakara wis tambah ngambra-ambra lan ruwet.

Ending/resolusi, prakara wis nemokake dalane kanggo ngrampungi.